ibhena_yephepha

Iindaba

Iindlela Zokutya ZaseMeditera: Ukutya Okulula Nokunencasa Yokuphila Ubomi Obusempilweni

Kwiminyaka yakutshanje, ukutya kwaseMeditera kuye kwafumana ingqalelo enkulu ngenxa yeenzuzo zayo ezininzi zempilo. Oku kutya kuphefumlelwe ziindlela zokutya zemveli zamazwe angqonge iMeditera afana neGrisi, i-Itali neSpain. Kugxininisa ekutyeni iziqhamo nemifuno emitsha, iinkozo ezipheleleyo, iimbotyi, kunye namafutha anempilo ngelixa kunciphisa inyama ebomvu kunye nokutya okucutshungulwayo. Uphando lubonisa ukuba ukulandela ukutya kwaseMeditera njengendlela yokuphila kunokubonelela ngeenzuzo ezahlukeneyo zempilo. Akuncedi nje kuphela ekulawuleni ubunzima, kodwa kuxhasa nempilo yentliziyo, kunciphisa umngcipheko wesifo esingapheliyo, kuphucula ukusebenza kwengqondo, kwaye kuphucula impilo yamathumbu. Ukudibanisa iincasa kunye nezithethe zommandla weMeditera kubomi bethu bemihla ngemihla kusinika incasa yokuphila ubomi obusempilweni kwaye kuvula indlela yekamva elinempilo nelonwabisayo.

Yintoni iMeditera yokutya

Njengesicwangciso sokutya okunempilo, ukutya kwaseMeditera kubhekisa kwindlela yokutya yendabuko yabantu abahlala kwiindawo ezijikeleze iMeditera, kuquka iGrisi, i-Itali, iSpain, iFransi kunye namanye amazwe. Kugxininisa ekutyeni ukutya okupheleleyo, okungalungiswanga, ikakhulu izithako ezisekelwe kwizityalo kunye namafutha anempilo.

Njengoko iingcali ezininzi zezondlo zicinga ukuba yenye yezona ndlela zisempilweni zokutya, ukutya kwaseMeditera kusekelwe ekutyeni okulwa nokuvuvukala kwaye kusekelwe kwizithako ezisekelwe kwizityalo kunye namafutha anempilo.

Yintoni iMeditera yokutya

Enye yezona zinto zibalulekileyo ekutyeni kweMeditera kukuba neziqhamo nemifuno emininzi. Zityebile kwiivithamini ezibalulekileyo, iiminerali kunye nee-antioxidants ukuxhasa impilo yonke kunye nokuphila kakuhle. Ukongeza, olu hlobo lokutya lukhuthaza ukutya iimbotyi, iinkozo ezipheleleyo, amandongomane kunye nembewu, eziyimithombo emihle yefayibha, iiproteni kunye namafutha asempilweni. Olu hlobo lokutya olusekelwe kwizityalo luqinisekisa ukutya okupheleleyo nokunesondlo.

Ukongeza kwiingenelo zayo ezininzi zesondlo, ukutya kwaseMeditera kukhuthaza indlela yokuphila esempilweni. Kukhuthaza umthambo oqhelekileyo njengokuhamba, ukukhwela ibhayisekile okanye ukuthatha inxaxheba kwimidlalo yokuzonwabisa. Ukongeza, kugxininisa ekutyeni nosapho kunye nabahlobo kunye nokunandipha ukutya kancinci nangokucothayo.

Uphando lubonisa ukuba ukulandela ukutya kwaseMeditera kunokunciphisa umngcipheko wezifo ezahlukeneyo ezingapheliyo, ezifana nesifo sentliziyo, isifo sohlangothi, isifo seswekile sohlobo lwesibini, kunye neentlobo ezithile zomhlaza. Kukwanxulunyaniswe nokusebenza kakuhle kwengqondo kunye nokuphila ixesha elide.

Iingenelo zeMpilo zeMeditera

Ugxininiso kukutya kwendalo, okungalungiswanga kunye nomxholo ophantsi weswekile

Ukutya okuphambili okubandakanyiweyo kukutya kweMeditera zezi:

● Iinkozo ezithambileyo nezipheleleyo

● Iziqhamo

● Imifuno

● Amantongomane

● Ubungakanani obuphakathi beemveliso zobisi, ikakhulu iyogathi kunye netshizi

● Ukhetho oluncinci lweemveliso zezilwanyana (phantse zonke "zendalo" nezenziwe apha ekhaya)

Incinci kakhulu kwiswekile kwaye ayinazo phantse ii-GMO okanye izithako zokwenziwa, uninzi lweswekile oluthathwayo luvela kwiziqhamo kunye nenani elincinci leedizethi ezenziwe ekhaya ezenziwe ngezinto eziswiti zendalo ezifana nobusi. Xa kuthelekiswa nokutya okuninzi kwaseNtshona, ukutya kwaseMeditera kugxininisa ukutya kwendalo, okungalungiswanga, ikakhulu izithako ezisekelwe kwizityalo kunye namafutha asempilweni.

Ulawulo lobunzima

Ngaba ukutya kwaseMedithera kunokukunceda unciphise umzimba? Ukutyeba kakhulu yingxaki yempilo yehlabathi eyonyusa umngcipheko wezifo ezingapheliyo. Ukutya kwaseMedithera kubonelela ngendlela esebenzayo yokugcina ubunzima obusempilweni okanye ukukhuthaza ukwehla kobunzima. Le ndlela yokutya ityebile kwifayibha, iziqhamo, imifuno kunye neenkozo ezipheleleyo, ezibonelela ngemvakalelo yokugcwala kwaye zinceda ukulawula ukutya okune-caloric. Ikwanceda ukulawula amanqanaba eswekile egazini kwaye inokuphucula imeko yakho yengqondo kunye namanqanaba amandla. Ukongeza, ukutya okuncinci ukutya okucutshungulweyo kunye neeswekile ezongeziweyo kunokunciphisa umngcipheko wokufumana ubunzima, okuvumela abantu ukuba bahlale besempilweni.

Nciphisa indlala kwaye wandise ukuhlutha

Ngokutsho kwe-American Heart Association, ukutya kwaseMeditera kunamafutha amaninzi kunokutya okuqhelekileyo kwaseMelika kodwa kunamafutha agcweleyo aphantsi. Ngokwesiqhelo umlinganiselo uba malunga ne-40% yeecarbohydrate ezintsonkothileyo, ama-30% ukuya kuma-40% amafutha asempilweni, kunye nama-20% ukuya kuma-30% okutya okuneproteni esemgangathweni. Olu lungelelwano lufanelekile ekulawuleni ukutyeba kunye nendlala.

Phucula impilo yentliziyo

Isifo sentliziyo sesinye sezona zinto zibangela ukufa kwihlabathi liphela. Ngethamsanqa, uphando oluninzi lubonisa ukuba ukunamathela kakhulu kukutya kweMeditera kunokukhuthaza impilo yentliziyo. Olu hlobo lokutya lunceda ukugcina amanqanaba e-cholesterol asempilweni ngokutshintsha amafutha angenampilo, anjengamafutha agcweleyo kunye namafutha e-trans, ngamafutha e-monounsaturated kunye ne-polyunsaturated asempilweni afumaneka kwioyile yomnquma, amantongomane, kunye neentlanzi ezinamafutha. Kunciphisa umngcipheko wesifo sentliziyo kunye nestroke. Ukutya iziqhamo ezininzi, imifuno, iinkozo ezipheleleyo, kunye neeproteni ezingenamafutha kunokunceda ukugcina inkqubo yakho yentliziyo isebenza kakuhle.

Enye into ebalulekileyo yokutya kwendabuko yaseMeditera kukutya rhoqo ukutya kwaselwandle. Iintlanzi ezifana nesalmon, iisardine, kunye ne-mackerel zizityebi kwi-omega-3 fatty acids, ezaziwa ngokuba neenzuzo ezisempilweni kwintliziyo. I-omega-3 fatty acids inxulunyaniswe nokuncipha kokudumba kunye nomngcipheko ophantsi wezifo ezahlukeneyo ezingapheliyo.

Iingenelo zeMpilo zeMeditera

Ukuthintela okanye ukunceda isifo seswekile sohlobo lwesibini

Uphando lwezenzululwazi lubonisa ukuba ukutya kwaseMedithera kuneempawu zokulwa nokuvuvukala kwaye oku kutya kunokunciphisa kakhulu ukwanda kwesifo seswekile sohlobo lwesibini kunye neemeko ezithile zokudumba okungapheliyo. Esinye sezizathu zokutya kwaseMedithera kuluncedo kakhulu ekuthinteleni isifo seswekile kukuba kulawula i-insulin engaphezulu, ihomoni elawula amanqanaba eswekile yegazi kunye nobunzima. Ukutya kwaseMedithera kugxininisa ukutya okutyebileyo kwi-antioxidant, kubandakanya iziqhamo, imifuno, kunye neoyile yomnquma, okunceda ukulwa noxinzelelo lwe-oxidative kunye nokudumba, izinto eziphambili kwisifo esingapheliyo. Ukongeza, ukutya iimbotyi ezifana neelentile kunye neetshickle kubonelela ngomthombo olungileyo weproteni kunye nefayibha, enokunceda ukulawula iswekile yegazi. Uphando lubonisa ukuba ukunamathela kukutya kwaseMedithera kunokunciphisa ukwanda kwesifo seswekile sohlobo lwesibini ukuya kuthi ga kwi-50% xa kuthelekiswa nokutya okuqhelekileyo kwaseNtshona.

Khusela impilo yengqondo

Ingqondo sisitho esintsonkothileyo esifuna ukutya okunesondlo esifanelekileyo ukuze sisebenze kakuhle. Izinto ezininzi ezisetyenziswa ekutyeni kweMeditera zinxulunyaniswe nokusebenza ngcono kwengqondo kunye nokunciphisa umngcipheko wezifo eziwohlokayo zemithambo-luvo.

Uphando lufumanise ukuba ukutya okugxile ekutyeni okutyebileyo kwii-antioxidants kunye nezondlo ezichasene nokuvuvukala kunokunceda ukukhusela ingqondo ekuwohlokeni kwengqondo okunxulumene nokuguga kunye nezifo ze-neurodegenerative ezifana ne-Alzheimer's kunye ne-Parkinson's. Ukutya iintlanzi ezinamafutha, ioyile yomnquma kunye namandongomane, ayinxalenye eqhelekileyo yokutya kweMeditera, kuye kwanxulunyaniswa nokusebenza ngcono kwengqondo kunye nomngcipheko ophantsi we-dementia.

Ukuphucula impilo yamathumbu

Ukuba namathumbu aphilileyo kubalulekile kwimpilo iyonke njengoko kuchaphazela ukugaya ukutya, imetabolism, kunye nokusebenza komzimba. Ukutya kwaseMedithera kugxininisa ekutyeni kwezityalo, iinkozo ezipheleleyo, kunye neemveliso ezibilisiweyo ezifana neyogathi, ezinegalelo kwi-microbiome yamathumbu eyahlukeneyo neyingenelo. Umxholo wefayibha kwiziqhamo, imifuno, kunye neenkozo ezipheleleyo usebenza njenge-prebiotic, ukondla iibhaktheriya ezilungileyo emathunjini akho kwaye kukhuthaza impilo yokugaya ukutya. Kwelinye icala, i-microbiome yamathumbu aphilileyo inceda ukunciphisa umngcipheko wesifo sesisu, ukutyeba kakhulu, kunye nokudumba.

Inceda ukuphumla nokunciphisa uxinzelelo

Ukongeza kwiingenelo zayo zempilo yomzimba, ukutya kwaseMedithera kunempembelelo entle kwimpilo yengqondo. Ukutya okuquka ukutya kwendalo, okungalungiswanga kunye nokutya utywala okulinganiselweyo (ngokuqhelekileyo ngohlobo lwewayini ebomvu) kunokukhuthaza impilo yengqondo entle kwaye kunciphise umngcipheko wokudakumba kunye nokuxhalaba. Ukutya iziqhamo, imifuno kunye namafutha asempilweni kuqinisekisa ukuba ufumana iivithamini kunye neeminerali ezaneleyo zokuxhasa ukusebenza kakuhle kwengqondo.

Ukongeza, indlela yokuphila yaseMeditera ikhuthaza abantu ukuba bachithe ixesha kwindalo, balale kamnandi ebusuku, baze badibane ukuze bonwabele ukutya okwenziwe ekhaya nokunempilo ukuze bamanyane. Ezi ziindlela ezilungileyo zokunciphisa uxinzelelo.

Ukutya okuphambili kukutya kweMeditera

Ukutya kwaseMeditera kudla ngokubizwa ngokuba yenye yezona ndlela zisempilweni emhlabeni. Olu hlobo lokutya ludumile kungekuphela nje ngenxa yencasa yalo emnandi kodwa nangeenzuzo ezininzi zempilo. Ziziphi iintlobo zokutya eziphambili ezenza ukutya kwaseMeditera?

● Iziqhamo nemifuno emitsha: Iziqhamo nemifuno eqhelekileyo ziquka imifuno eluhlaza enamagqabi afana neeorenji, iidiliya kunye neevatala, iipepile zentsimbi, i-zucchini, ispinatshi kunye nekale, kunye nemifuno engenasitatshi efana ne-eggplant, i-broccoli, iikomkomere, iitumato kunye ne-fennel, ezityebileyo kwizakhamzimba. Ukutya kunika iivithamini ezibalulekileyo, iiminerali kunye nee-antioxidants.

Ukutya okuphambili kukutya kweMeditera

 ● Iipulses: Iimbotyi, kuquka iimbotyi ezibanzi, iilentili, iitshizi kunye neepea, zizinto ezibalulekileyo ekutyeni kweMeditera. Zityebile kwiproteni yezityalo, ifayibha kunye noluhlu lweevithamini kunye neeminerali.

● Iinkozo ezipheleleyo: Iinkozo ezipheleleyo zingumthombo obalulekileyo weecarbohydrates kunye nefayibha kukutya kweMeditera. Imizekelo yeenkozo ezipheleleyo ibandakanya ingqolowa epheleleyo, irhasi, i-oats, irayisi emdaka, kunye nequinoa.

● Ioyile yomnquma: Ioyile yomnquma ngamafutha asempilweni kwaye iyinxalenye ebalulekileyo yokutya kweMeditera. Ityebile kumafutha angagalelwanga kunye nee-antioxidants, ezinceda ekunciphiseni ukudumba nokukhuthaza impilo yentliziyo.

● Iintlanzi kunye neentlanzi zaselwandle: Njengoko ummandla weMeditera ujikelezwe lulwandle, akumangalisi ukuba iintlanzi kunye neentlanzi zaselwandle ziyinxalenye ebalulekileyo yokutya. Ukutya rhoqo iintlanzi ezifana nesalmon, iisardine kunye ne-mackerel kutyebile kwi-omega-3 fatty acids. La mafutha asempilweni axhasa impilo yengqondo kwaye anokunciphisa umngcipheko wesifo sentliziyo.

● Iinkuku namaqandaNangona inyama ebomvu inqongophele ekutyeni kweMeditera, iinkukhu ezifana nenkukhu kunye ne-turkey zisenokutyiwa ngokulinganisela. Amaqanda nawo angumthombo oqhelekileyo weproteni kolu hlobo lokutya.

● Iimveliso zobisi: Iimveliso zobisi ezifana netshizi kunye neyogathi zingongezwa ngokulinganisela kukutya kweMeditera. Oku kutya kunika i-calcium, iproteni kunye neeprobiotics. Nangona kunjalo, kubalulekile ukunciphisa amafutha agcweleyo ngokukhetha ukutya okunamafutha aphantsi okanye okunamafutha aphantsi.

● Amandongomane nembewu: Amandongomane kunye nembewu, kuquka ii-almond, ii-walnuts, ii-flaxseeds kunye nembewu ye-chia, ziindawo ezilungileyo zamafutha asempilweni, i-fiber kunye neproteni.

 ● Imifuno neziqholo: Ukutya kwaseMeditera kuxhomekeke kakhulu kwiimifuno kunye neziqholo ukuze kongeze incasa kwizitya. Iimifuno eziqhelekileyo ziquka i-basil, i-oregano, i-rosemary kunye ne-thyme.

● Ukutya kwaseMeditera kukhuthaza ukusetyenziswa kwewayini ebomvu ngokulinganisela, ingakumbi xa usitya. Iwayini ebomvu ityebile kwii-antioxidants kwaye inokunciphisa umngcipheko wesifo sentliziyo

Ukutya kweMeditera: Izinto Omele Uziphephe

● Inyama elungisiweyo: Enye yezinto ezibalulekileyo ekutyeni kweMeditera kukunciphisa ukutya inyama ebomvu. Nangona kunjalo, kubalulekile ukuqaphela ukuba ikwacebisa ukuba ungatyi inyama ecutshungulweyo efana nesoseji, ibhekoni kunye nenyama yedeli. Ezi nyama zicutshungulweyo zihlala ziqulathe amanqanaba aphezulu esodium, amafutha angenampilo kunye nezithinteli, ezinokunyusa umngcipheko wesifo sentliziyo, umhlaza othile kunye nokutyeba kakhulu.

● Iiswekile ezongeziweyoUkutya kwaseMeditera kuthanda iiswekile zendalo ezifumaneka kwiziqhamo kodwa akukhuthazi ukutyiwa kweeswekile ezongeziweyo, ezifana nezo zifumaneka kwiziselo ezineswekile, kwiidizethi nakwizinto zokutya ezicutshungulwayo. Ukuphepha iswekile eyongeziweyo kakhulu kubalulekile ekuthinteleni ukutyeba, ukuxhathisa i-insulin, isifo seswekile, kunye nesifo sentliziyo. Endaweni yoko, yanelisa incasa yakho ngeziqhamo ezintsha, iyogathi yamaGrike, okanye isikwere esincinci setshokholethi emnyama equlethe ubuncinci i-70% yekhokho.

Ukutya kweMeditera: Izinto Omele Uziphephe

● Iinkozo ezicociweyoUkutya kwaseMeditera kukhuthaza ukutya iinkozo ezipheleleyo ezigcwele izondlo, ezifana nengqolowa epheleleyo, ii-oats, kunye nerhasi. Kwelinye icala, icebisa ukuba ungatyi iinkozo ezicociweyo, kuquka isonka esimhlophe, irayisi emhlophe kunye nepasta ezenziwe ngomgubo ocociweyo. Iinkozo ezicociweyo zifumana inkqubo yokususa i-bran kunye ne-germ, zisuse i-fiber, iivithamini kunye neeminerali. Ezi carbs zingenanto zinokubangela ukunyuka kweswekile egazini, ukudumba kunye nokukhuthaza imikhwa yokutya engeyiyo impilo.

● Amafutha e-Trans: Enye yezinto ezibalulekileyo zokutya kweMeditera kukutya amafutha asempilweni afana neoyile yomnquma, amandongomane kunye nembewu. Nangona kunjalo, ukutya okunamafutha e-trans kufuneka kuphetshwe ngokupheleleyo. Amafutha e-trans ngamafutha aveliswa kwimizi-mveliso afumaneka kwiimveliso ezibhakiweyo eziqhotsiweyo nezithengiswayo ezifana neepastries, iikuki kunye ne-margarine. Anyusa amanqanaba e-cholesterol embi kunye namanqanaba aphantsi e-cholesterol elungileyo, okunyusa kakhulu umngcipheko wesifo sentliziyo kunye ne-stroke.

● Izidlo ezicutshungulwayo kunye nokutya okukhawulezayo: Izidlo ezicutshungulwayo kunye nokutya okukhawulezayo kudla ngokuba namafutha angaphezulu angenampilo, i-sodium, iinkozo ezicociweyo kunye neeswekile ezongeziweyo. Oku kutya kufuneka kuphetshwe kukutya kweMeditera kuba kunokuchaphazela kakubi impilo yentliziyo, ukutyeba, kunye nempilo iyonke. Endaweni yoko, khetha iziqhamo ezintsha, imifuno, izidlo ezipheleleyo, kunye nokutya okwenziwe ekhaya ukuze wondle umzimba wakho kwaye unike izondlo ezibalulekileyo.

U: Yintoni ukutya kwaseMeditera?
A: Ukutya kwaseMeditera yindlela yokutya esekelwe kakhulu kwimikhwa yokutya yesintu yabantu abahlala kumazwe ajikeleze uLwandle iMeditera. Igxininisa ekutyeni okupheleleyo, okungacutshungulwanga kangako okufana neziqhamo, imifuno, iinkozo ezipheleleyo, iimbotyi, amandongomane, imbewu kunye neoyile yomnquma. Ikwabandakanya ukutya okuphakathi kwentlanzi, iinkukhu, iimveliso zobisi, kunye newayini ebomvu, ngelixa inciphisa ukutya inyama ebomvu kunye neelekese.

Q: Zithini izibonelelo zokulandela ukutya kweMeditera?
A: Ukutya kwaseMedithera kuye kwanxulunyaniswa neenzuzo ezininzi zempilo. Kuyaziwa ngokunciphisa umngcipheko wezifo zentliziyo, ukunciphisa uxinzelelo lwegazi, ukuphucula amanqanaba e-cholesterol, ukukhuthaza ukwehla kobunzima, kunye nokunciphisa umngcipheko weentlobo ezithile zomhlaza. Ukongeza, kuye kwanxulunyaniswa nokuncipha komngcipheko wesifo seswekile, ukuphucula impilo yengqondo, kunye nokwandisa ixesha elide.

Isikhanyeli: Eli nqaku lenzelwe ulwazi oluqhelekileyo kuphela kwaye akufuneki lithathwe njengengcebiso yezonyango. Olunye ulwazi lweposi yebhlog luvela kwi-Intanethi kwaye alungobungcali. Le webhusayithi inoxanduva lokuhlela, ukufomatha kunye nokuhlela amanqaku kuphela. Injongo yokudlulisa ulwazi oluthe kratya ayithethi ukuba uyavumelana nezimvo zayo okanye uqinisekisa ubunyani bomxholo wayo. Soloko uqhagamshelana neengcali zezempilo ngaphambi kokusebenzisa naziphi na izongezo okanye ukwenza utshintsho kwindlela yakho yokhathalelo lwempilo.


Ixesha lokuthumela: Oktobha-12-2023